תשובות הרא"ם חלק ג כח

כהן אפי' לכתחלה אבל השתא לדידן דצריך לכתוב כהן לכתחלה שלא בשעת הדחק פסול אם לא כתב כהן ממילא י"ל דבשינה פסול אף בשעת הדחק כמו בשינה שם אביו אמנם גם בשינה שם אביו יש מקילין באם הוחזק ויש פוסלין וס"ל דלא מהני חזקה בשם אביו ונ"ל דלוי דומה לשם אביו דלא מהני חזקה לדעת המחמירים בשם אביו אכן נראה מתשובת צמח צדק בסי' ק"ח דלענין כהן ולוי לא מהני חזקה אמנם בתשובת ח"צ נראה דמהני חזקה גם לענין כהן ולוי, אמנם נראה שמחלק בין אם כותב על עצמו לוי לכותב על אביו אבל י"ל דהוא מיירי לכתחלה ולכן יש לחלק בינו לבין שם אביו דיש להחמיר כדעת הפוסקים דבאביו לא מהני הוחזק אבל בדיעבד אם ניסת בשעת הדחק דסומכין דמהני חזקה בשם אביו ה"ה לענין לוי אם הוחזק אביו ללוי נ"ל דמהני ובדברי ר"ת נראה מבואר דאף דכתב על אביו שם כהן ואינו כהן דכשר דהרי התוספות הקשו ע"ז בכתובות דאמאי מהני כהן בשני יוב"ש ותירצו דהתם דייקא משום דאיכא שני יוב"ש וא"כ תקשה הא בלא"ה בשם אביו אם נכתב כהן פסול אלא ודאי דאין חילוק אבל כבר כתבתי דאין מדברי ר"ת ראי' משום דלדידי' לא בעינן למכתב כהן כלל אבל לדידן דצריך למכתב איכא למימר דבדיעבד פסול בשינה ואפי' חזקה לא מהני ללוי ומכ"ש בשם אביו וי"ל דהוי שינוי ממש כיון דלא מהני חזקה והוי מזויף מתוכו ואפשר עוד דלדידן דצריכין למכתב לוי וכבר כתבתי דלפ"ז י"ל דשינוי פוסל אפשר דגרע משינוי שם אביו ואפי' מאן דס"ל דחזקה מהני לשם אביו אולי יודה בלוי דחוקה לא מהני אם נודע אח"כ שאינו לוי והנה לענין גט נלענ"ד דצריכה גט אחר אף לאחר שניסת לאחר וכמבואר בפסקי מהרא"י ובש"ע סימן ק"נ וקנ"א דאין זה לעז עיין בפסקי מהרא"י באריכות אמנם לענין אם תצא מבעלה עדיין הדבר צ"ע

סימן יא

ב"ה

במותב תלתא כו' ואתא לקדמנא ה"ה המרומם ה' יוסף במ' משה מק"ק האסטילאב והעיד בפנינו הב"ד בתו"ע באליו"ע ובעונש התרת א"א לעלמא ואנחנו הב"ד איימנו עליו באיום גדול והעיד בזה"ל ר' גרשון בן אליעזר מיט זיין ווייב שינה מק"ק זבארז האבין גיוואהנט בקהלתינו ק"ק האסטילאב הנ"ל אין איך האב אים וואל גיקאנט בין איך אוועק פון מיין פאטער איך בין גיוועזין אבל בעה"ב בק"ק שוחצאב ער הייסט ר' מרדכי איידילש איז איין מאהל גיקומין דער ר' גרשון קיין שוחצאב מיט נאך איין חבר היישט יעקלי וויזהאגראדר עשרה פרסאות מעיר ווארשא האב איך גיפרעגט דעם יעקלי וויא הייסט דער יהודי וואס מיט אייך איז ווארוס עהר איז מיר זייער קענטליך גיוועזין רופט זיך אהן דער ר' גרשון ווארום פרעגסטי זאג איך צו אים איך קאהן אייך איהר הייסט ר' גרשון וואריס איהר האט גיוואנט בק"ק האסטילאב האט עהר מיך אויך דער קענט אין איז אוועק גיפארין אין איין ערך שלשה שבועות אן תענית אסתר איז דער ר' גרשון ווידער גיקומין קיין שוחצאב בקלייד בבגדים נאים האב איך עהם גיפרעגט מה מעשיך האט עהר מיר תשיב גיוועזין אין בין איין משרת ביים חיל אין איז אוועק וביום אחרון של חה"מ פסח היינו ערב יו"ט אחרון של פסח שנת תקכט"ל בין איך גיפארין מיט מיין בעל הבית ר' מרדכי איידילס הנ"ל מק"ק קוטנא אהין לק"ק שוחצאב זענן מיר גיקומין אין איין קרעצמע חצי פרסה מק"ק זעחלין האבן מיר גיזעהן או איין אדון מיט פיל זיינע לייט האבין גישלאגין לר' גרשון הנ"ל מכת מות אי די קרעצמירן איו אינה יהודית אשכנזית זאגט צו אונס שויאן זיא וויא מעהן שלאגט איין יהודי צום טויט האב איך מיט מיין בעה"ב ארויס גקוקט האט דער ר' גרשון גישריגין צו ר' יוסף דא איז שוין מיין סוף למעה"ש מודיע צו זיין מיין ווייב זיא ואהל קיין עגונה ניט זיין אין פר מורא בין איך קריק אריין אין קרעצמע אין מיר זענן אוועק גיפארין פר מורא אין דעם ר' גרשון האט מעהן נאך גישלאגין ביז עהר איו נהרג גיווארין דארטין אין דער אדון מיט זיינע לייט האבן דעם ר' גרשון אוף גיהאנגן אוף אין בוים אין דער חבר יעקלי איז ניצול גווארן וויא ווייש דאש באשר עהר איו בלאז מפורסם בכל הקהלות הסביבות פין דער מעשה אז דער ר' גרשון איז נהרג גיווארין ונתלה רק איך זאג ניט מחמת קול. או מפי השמועה נאר וואש מייני אויגין האבין גיזעהן כנ"ל רק סוף מיתתו האב איך ניט גיזעהן רק איך בין גיוועזין אין דעם כפר חצי פרסה מן זעחלין וואו דער ר' גרשון איו נהרג גיווארין מחמת הכאת וואש איך בין דער בייא גישטאנן כנ"ל וואנט דארט איין יהודי איין איש וואס האלט בייא דעם שר של הכפר דאש מילחקש הנקרא בלשון פולין שווייגר האב איך גפרעגט דעם יהודי דעם שווייגר וויא איז דער סוף גיוועזין מיט ר' גרשון הנ"ל האט עהר מיר גיזאגט איך וועל אייך זאגין דיא מעשה מתחלה ועד סוף דער ר' גרשון מיט ר' יעקלי וויזהגראדר זענין בחברותא גריטן אין דער אדון וואס האט גיהרגית לר' גרשון איז אהן גיקומין צו זייא אין דער אדון איו גיזעסין תפוס בייא דיא רוססען דען עהר איז גוועזן איין קאנפעדראק האט מעהן איהם ארויס גילאסט אין דער אדון האט דעם ר' גרשון וואל גיקאנט וויא ער איו צו זייא אהן גקומן צו רייטן אין וואלד אין זיי דר יאגט זענן זיי שכור גווען האבן זיי זיך דר קענט מיט דעם אדון אונ האבין גשטיפט אונ ווי זייא זענן גקומן אין כפר הנ"ל האט דר אדון איין פאטש גיטאהן לר' גרשון האט דער ר' גרשון דעם אדון אראפ גווארפין פון דעם פערד זענן צו גפאלן פיל פוירען אונ דער אדון האט גשריגן דאש איז איין הולך רכיל איו דעד ר' יעקלי נמלט גווארן אונ ר' גרשון איז נהרג גווארן אונ דר נאך האבין זייא אים אויף גהאנגן אויף איין בוים אונ דר נאך זענן גגאנגן ארבעה פוירען אין וואלד אונ האבין אים צום איבריגן דר שלאגן איז דער ר' גרשון גילעגן אויף דר ערד האבין אן גהויבן אים כלבים צו עסין האב איך מיך אויף אים מרחם גווען איבר דעם ר' גרשון אונ האב אים מקבר גווען אין וואלד אונטר איין סאסנאווי בוים צווישן צוויי ווארצלן. אונ דער שווייגער הנ"ל וואש האט מיר דאס אלץ דר ציילט האט מיך געפירט על קבר של ר' גרשון הנ"ל. אונ אלץ וואס איך זאג פר אייך האב איך אלץ גזעהן מיט מייני אויגן אונ גהערט מיט מייני אוהרין, גם איך האב מיך דר נאך גזעהן מיט זיין חבר יעקלי וויוהגראלר הנ"ל האט ער מיר אויך דר ציילט גאר מתחילה ועד סוף. כ"ז הוגבה כדת וכהלכה ובאיום גדול כנ"ל. הכ"ד הב"ד פה ק"ק זבארז יום ג' וא"ו תמוז תקל"א להיות לראי' ביד האשה שתלך אצל המורים הלכה לעיין בדינה ודבר משפטה אם בדבר הזה כדי להתירה לעלמא כתבנו וחתמנו יום הנ"ל. נאום צבי הירש חופ"ק זבארז יצ"ו. ונאום הק' אברהם בנימין וואלף במו' יושע העשיל